İnsan Kaynakları’nın Gücü Azalıyor: Yeni Dönem İşgücü Ekonomisine Yöneliyor
İnsan Kaynakları‘nın (HR) Yetkisi Daralıyor
Fortune dergisinin Next To Lead editörü Ruth Umoh’un haberine göre, COVID-19 pandemisi sırasında şirketlerin karşılaştığı zorluklar nedeniyle İnsan Kaynakları (HR) departmanları liderlik kademelerinde önemli bir rol oynamıştı. Ancak, şimdi daha sessiz ve yapısal bir değişim yaşanıyor. HR’nin liderlik masasındaki yeri hala korunsa da, bu role bağlı yetki başka alanlara kayıyor.
Fortune 500 şirketlerinde HR, 2000’li yılların sonlarında pazarlamanın yaşadığı benzer bir dönüm noktasında bulunuyor. Dijital araçlar sayesinde pazarlama faaliyetlerinin yatırım getirisi (ROI) ölçülebilir hale gelince, marka sezgisinin yerini performans metrikleri almıştı ve etkisini ölçemeyen pazarlama yöneticilerinin bütçeleri finans ve analiz departmanlarına kaymıştı. Şimdi de HR, benzer bir durumla karşı karşıya.
Yapay Zeka ve İşgücü Optimizasyonu
Yapay zeka (AI) destekli iş tanımlama değişiklikleri, işgücü kıtlığı ve artan sermaye maliyetleri, şirketlerin kültürü bir değer olarak görmek yerine işgücünü bir yatırım olarak görmesine neden oluyor. Bu durum, işgücü stratejisinin maliyet, çıktı ve otomasyon gibi faktörler üzerinden değerlendirilmesine yol açarken, finans, operasyon ve teknoloji liderlerinin gündemi belirlemesine katkıda bulunuyor. Sonuç olarak, HR departmanı artık tam olarak şekillendiremediği kararları uygulamak zorunda kalabilir.
Bu durumun örnekleri şimdiden görülmeye başlandı: Teknoloji liderleri (CTO’lar), hangi iş akışlarının otomatikleştirilebileceğini belirleyerek iş tanımlarını yeniden yazıyor. Operasyon liderleri, profesyonel hizmet firmaları, serbest çalışan platformları, dış kaynak kullanımı ve otomasyon yazılımları aracılığıyla iş gücü sağlıyor. Finans yöneticileri (CFO’lar) ise, işgücünü sabit bir maliyet olarak değil, optimize edilecek değişken bir yatırım olarak görüyor ve yetenek harcamalarına, Ar-Ge veya altyapı yatırımlarına benzer bir ROI (Yatırım Getirisi) disiplini uyguluyor.
AI’nın HR’nin Rolünü Azaltması
Yapay zeka, HR’nin kendi görev alanının bir kısmını da üstlenmeye başladı. İşe alım, tarama, işe yerleştirme, eğitim programları ve hatta performans yönetimi gibi süreçler giderek daha fazla yazılım tarafından gerçekleştiriliyor. Bu durum, HR’nin hem etkisini hem de departmanın büyüklüğünü azaltıyor.
Değişen Dil ve Yeni Yetkinlikler
Bu değişim, kültürel olduğu kadar pratik de. HR departmanları, kültür, gelişim ve yetenek geliştirme konularına odaklanırken, finans ve operasyon departmanları ise marjlar, finansal modeller ve işgücü kararlarının şirket performansı ve karlılığını nasıl etkilediği üzerine yoğunlaşıyor. Temel işgücü sorusu artık “insanları nasıl buluruz?” değil, “bir iş problemini insan ve otomasyonun optimum karışımıyla nasıl çözeriz?” haline geldi. Geleceğin insan kaynakları liderlerinin, sosyal bilimci olmaktan ziyade işgücü ekonomisti gibi düşünmeleri gerekebilir.
Haber Derlemesi: HR’den Güncel Gelişmeler
Ruth Umoh, Fortune dergisinin Next To Lead editörüdür. ruth.umoh@fortune.com

