Yapay Zeka Çalışan Sayısını Azaltırken Gelecek Nesil Yetenek Havzası Risk Altına Alınıyor
Yapay Zeka Otomasyonu Çalışan Sayısını Düşürüyor, Uzun Vadeli Riskler Artıyor
Yapay zeka (YZ) teknolojilerinin gelişimi, şirketlerin giriş seviyesindeki işleri daha düşük maliyetle tamamlamasına olanak tanırken, uzun vadede ciddi sorunlara yol açabileceği uyarısı yapılıyor. J.P. Morgan’ın bir raporuna göre, şirketler otomasyonu kullanarak milyarlarca dolar tasarruf edebiliyor. Stanford Üniversitesi’nin 2025 tarihli araştırması ise yapay zekanın Amerikan iş piyasasında, özellikle 22-25 yaş arasındaki gençlerde istihdamda %13’lük bir düşüşe neden olduğunu gösteriyor.
Giriş Seviyesi Çalışanların Yerine Yapay Zeka Konulması Riskleri Beraberinde Getiriyor
Giriş seviyesi çalışanların yerine yapay zeka koymak kısa vadede kârlılığı artırsa da, uzun vadede yetenek havuzunu kurutarak ciddi riskler oluşturabilir. Genç çalışanların deneyim kazanma, mentörlerden rehberlik alma ve iş konusunda doğru kararlar verme süreçlerini otomatikleştirmek, teknik olarak istihdam edilmiş olsalar da liderlik vasıflarından yoksun bir nesil yaratma riski taşıyor. Bu durum sadece yeni mezunları değil, mevcut yöneticileri de etkileyebilir. Şirketler, işgücü maliyetlerini düşürmek için teknolojiye yönelse de, gelecekteki başarısı için gerekli olan insan kaynaklarına yatırım yapmamış olabilirler.
Uzmanların Uyarısı: Gelecek Nesil Liderlerin Eğitimi Risk Altında
Indiana Üniversitesi Kelley School of Business’deki AI Roundtable katılımcıları, iş eğitiminin teknik yeterliliğin yanı sıra etik değerlere ve organizasyonel çevikliğe de odaklanması gerektiğini vurguluyorlar. Ayrıca, şirketlerin giriş seviyesi eğitimini tamamen ortadan kaldırmaması gerektiğinin altını çiziyorlar. Yapay zeka yeterliliği, Excel becerilerinin günümüzdeki önemi gibi temel bir gereklilik olarak görülüyor. Ancak, adayları farklı kılan özelliklerin, beklenmedik sorunlarla başa çıkabilme yeteneği olduğu belirtiliyor.
“Mükemmel Fırtına” İklimi Oluşuyor
Pennsylvania Üniversitesi Wharton School of Business’ta ziyaretçi bilim insanı Cornelia C. Walther, Knowledge at Wharton dergisinde yayınlanan bir makalede, şirketlerin deneyimli çalışanlarının ayrılması ve yeni yetenek yaratma mekanizmalarının otomatikleştirilmesiyle “mükemmel fırtına” iklimiyle karşı karşıya olduğunu belirtiyor. Bu durum, sistem düşünürleri tarafından “gecikmeli geri bildirim problemi” olarak adlandırılıyor; çünkü kısa vadeli verimlilik artışları, bilgi boşlukları ortaya çıkana kadar görünmeyen uzun vadeli sonuçları gizliyor.
Çözüm Önerileri
- Şirketlerin, giriş seviyesi çalışanlara eğitim ve mentorluk fırsatları sunmaya devam etmesi.
- İş eğitiminin, teknik yeterliliğin yanı sıra etik değerlere ve organizasyonel çevikliğe odaklanması.
- Yöneticilerin, yapay zeka ve diğer teknolojilerin uzun vadeli etkilerini göz önünde bulundurarak stratejik kararlar alması.
- Şirketlerin, deneyimli çalışanların ayrılması durumunda bilgi ve tecrübe kaybını telafi etmek için planlar yapması.
- Yeni nesil liderlerin yetiştirilmesi için sürekli yatırım yapılması.
Uzmanlar, şirketlerin yapay zeka otomasyonunu dikkatli bir şekilde yönetmeleri ve uzun vadeli sürdürülebilirliklerini sağlamak için insan kaynaklarına yatırım yapmaya devam etmeleri gerektiğini vurguluyor.
