Davos’ta ABD Liderliğine Yönelik Şüpheler ve Yapay Zeka Tartışmaları Ön Planda

Yapay Zeka Odaklı Yatırımlar ve Düşüş

Davos’taki forumda, neredeyse tüm panel başlıkları yapay zekanın toplumu nasıl dönüştürdüğüne odaklandı. Yapay zeka şirketlerine yapılan yatırımların 2025’te rekor seviyelere ulaştığı (70% oranında tüm anlaşmaların yapay zeka şirketlerine yapıldığı) görüldü. Ancak, son çeyreklerde bireysel girişim sermayesi anlaşmalarının sayısında azalma yaşandı. Bu durum, yeni şirket kurulan kişi sayısının azalması, yeni fikirlerin ekonomiye girmesi ve iş olanaklarının azalması gibi sorunlara işaret ediyor.

Ekonomik Dinamiklerde Azalma ve Sosyal Etkileri

Kanada Başbakanı Mark Carney, “Pax Americana”nın geleneksel bilgeliğini sorgulayan bir konuşma yaparak nostaljinin bir strateji olmadığını vurguladı. 1940 yılında çocukların %90’ının ebeveynlerinden daha fazla gelir elde etmesi beklenirken, bugün bu oran millennials (1981-1996 doğumlu) arasında %50’ye düşmüş durumda. Ekonomik merdiveni tırmanmak artık ABD’den ziyade İsveç, Almanya, Fransa ve Japonya gibi ülkelerde daha kolay.

Gelir Eşitsizliği ve Toplumsal Etkiler

En zengin %1’lik kesimin, 2021 yılında en alt %50’lik kesimin toplam gelirinin 15 katı kadar servete sahip olduğu tespit edildi. Aynı %1’lik kesim, ülkenin varlıklarının yaklaşık üçte birini elinde bulunduruyor. Gelir dağılımındaki bu eşitsizliklerin artması, toplumsal huzursuzluğa, kutuplaşmaya ve Amerikan güvenliğinin zayıflamasına yol açtığı belirtiliyor.

Çözüm Önerileri ve İş Dünyasının Yaklaşımı

Ekonomik dinamizmdeki bu olumsuzlukların tersine çevrilebileceği ve iş dünyasının bu yönde adımlar attığı belirtiliyor. PayPal’ın eski CEO’su Dan Schulman, bir çalışanın faturalarını ödemek için plazma sattığını öğrenince, çalışanların net kullanılabilir gelirini %4’ten %20’ye çıkarma hedefi belirledi. Bu kapsamda maaşlar artırıldı, tüm çalışanlara hisse senedi opsiyonu verildi ve ücretsiz finansal okuryazarlık eğitimi sağlandı. Sonuç olarak verimlilik arttı ve çalışan devri azaldı.

Çalışan Katılımı ve Şirket Başarısı

KKR CEO’su Peter Stavros, “Müşterilerle etkileşimde bulunan ve kalite ve zamanında teslimatı sağlayan çalışanların şirket başarısından etkilenmemesi akıl almaz” diyerek, şirketin portföyündeki tüm şirketlerde çalışanların şirketin başarısına ortak olmasını sağlayacak hisse planlarını değiştirdi. KKR’nin 2022’de CHI Overhead Doors’u sattığında, ortalama çalışan 175.000 dolar kazandı. Çalışanların ortak olduğu Publix gibi şirketler, müşteri güveninde de öne çıkıyor.

Sürdürülebilirlik ve Uzun Vadeli Yatırımlar

Patagonia’nın eski Yardımcı Genel Müavini Greg Curtis, “Kârlılık ve geri verme arasındaki gerilimi rahatlıkla göze alıyorduk. Bunu bir fedakârlık olarak değil, geleceğimiz için bir yatırım olarak görüyorduk” şeklinde bir yaklaşım sergiledi. ABD’deki çalışanların yaklaşık %18’i işverenlerinin ortaklığına sahip. Bu durumun daha da geliştirilmesi ve Çalışan Hisse Sahipliği Planları ve Çalışan Ortaklık Güvenleri gibi uygulamaların yaygınlaştırılması öneriliyor.

Gelecek Adımlar ve Kapital Piyasalarına Erişim

Çocuklara yönelik “Trump Tahvilleri” gibi, her çocuğun sermaye piyasalarına erişimini sağlayacak adımlar atılması ve yatırımcıların ve çalışanların şirketlerin faaliyetlerini daha şeffaf bir şekilde değerlendirebilmesi için kapital piyasalarında şeffaflığın artırılması hedefleniyor. Ayrıca, yeni iş kurmanın önündeki engellerin azaltılması ve yapay zeka uygulamalarının çeşitliliğinin artırılması da önemli görülüyor.

• Yapay zeka yatırımlarında azalma yaşanıyor.
• Gelir eşitsizliği toplumsal huzursuzluğa yol açıyor.
• Çalışan katılımı ve şirket başarısı arasında doğrudan bir ilişki var.
• Sürdürülebilirlik uzun vadeli yatırımın bir parçası olmalı.
• Kapital piyasalarına erişim ve şeffaflık artırılmalı.