Yapay Zeka Cinsiyet Eşitsizliğini Derinleştiriyor: 1.6 Trilyon Dolarlık Sorun

Yapay Zeka, Eşitsizliği Artırıyor Mu?

OpenAI CEO’su Sam Altman, yapay zekanın (YZ) toplumda eşitleyici bir güç olması gerektiğini belirtmişti. Ancak mevcut durum, YZ’nin cinsiyet eşitsizliğini daha da derinleştirdiği yönünde endişeleri beraberinde getiriyor. Yapay zeka alanındaki gelişmeler, kadınların ekonomik fırsatlardan geri kalmasına neden olabilir.

Veriler Ne Gösteriyor?

Son araştırmalar, kadınların erkeklere kıyasla YZ araçlarını işlerinde kullanma konusunda önemli ölçüde geride olduğunu ortaya koyuyor. Proceedings of the National Academy of Sciences’te yayınlanan bir çalışmaya göre, kadınların sadece %16’sı erkeklerin %32’si kadar YZ araçlarını kullanıyor. Deloitte’un araştırmasına göre ise, kadınların %28’i düzenli olarak YZ kullanırken bu oran erkeklerde %45. ChatGPT uygulamasının kullanıcılarının sadece %27’sini kadınlar oluşturuyor. Özellikle genç nesillerdeki (Gen Z) bu uçurum daha da belirgin: Erkeklerin %71’i haftalık olarak YZ kullanırken, bu oran kadınlarda %59.

Cinsiyet Eşitsizliğinin Maliyeti

ABD’de kadınların yıllık olarak yaşadığı cinsiyet maaş eşitsizliğinin maliyeti 1.6 trilyon doları buluyor. Yapay zeka, bu eşitsizliği gidirmede potansiyel bir araç olabilirken, mevcut durum tam tersi bir etki yaratıyor.

Sorunun Kaynağı Nedir?

Sorun, kadınların YZ araçlarını kullanamaması değil, YZ araçlarının erkek egemen ekipler tarafından genel amaçlı kullanım için tasarlanmış olmasıdır. Bu araçlar, kadınların kariyerlerinde karşılaştığı özel zorlukları, örneğin maaş pazarlığı, profesyonel görünürlük oluşturma ve işyerindeki dinamiklerle başa çıkma gibi konularda yardımcı olmuyor.

Örnek: Maaş Pazarlığı

Linda Babcock’ın yaptığı önemli bir araştırmaya göre, kadın MBA mezunlarının sadece %7’si ilk maaşlarını pazarlık ederken, bu oran erkeklerde %57. Bu tek karar, kariyerin başlangıcında alınan bir karar, 60 yaşına kadar 500.000 doların üzerinde gelir kaybına yol açabilir. Kadınların maaş pazarlığına yardımcı olacak, veri odaklı kıyaslamalar, kişiselleştirilmiş senaryolar ve risk almadan pratik yapma imkanı sunan bir YZ aracı, bu açığı kapatabilir.

Çözüm Önerisi: “Ruth AI”

Bu soruna çözüm olarak, “Ruth AI” adlı bir yapay zeka projesi geliştiriliyor. Projenin arkasındaki isim, Sam Altman’ın YZ’nin eşitleyici bir güç olması yönündeki ifadesine atıfta bulunarak, YZ’nin kadınların ekonomik kalkınmasını destekleyecek şekilde tasarlanmasının önemini vurguluyor. Bu “cinsiyet duyarlı” YZ, hazır senaryolar, kişisel marka oluşturma stratejileri ve ağ oluşturma gibi konularda kadınlara yardımcı olacak şekilde tasarlanacak.

Tasarım İlkeleri

Ruth AI’nin tasarım ilkeleri arasında şunlar yer alıyor:

• Tam ve uygulanabilir çıktılar sunmak (örneğin, hazır maaş pazarlığı senaryoları).
• Akran desteği ve ağ oluşturma imkanı sağlayan topluluk yapılarıyla entegre olmak.
• Sesli arayüzler ve şablon tabanlı yaklaşımlarla erişilebilirliği artırmak.

Ekonomik Potansiyel

McKinsey’in tahminlerine göre, YZ’nin küresel ekonomiye 4.4 trilyon dolar ek değer katma potansiyeli bulunuyor. Ancak kadınların YZ benimsemesinde geri kalması, bu değerin önemli bir kısmından dışlanmaya yol açabilir. Bu nedenle, YZ’nin kadınların ekonomik kalkınmasını destekleyecek şekilde tasarlanması büyük önem taşıyor.

Fortune Workplace Innovation Summit’ta yapay zeka, insanlık ve stratejinin nasıl çalıştığını keşfetmek için 19-20 Mayıs 2024 tarihlerinde Atlanta’da buluşabilirsiniz.