Trump’ın Vergi İndirimleri, Gümrük Vergileriyle Etkisiz Hale Geliyor
Gümrük Vergileri, Vergi İndirimlerinin Etkisini Silerek Ortalama Kişinin Cebinden 300 Dolar Daha Fazla Çıkmasına Neden Oluyor
ABD Başkanı Donald Trump, vergi indirimlerini ekonomik sıkıntılara son verme adımı olarak öne sürse de, yapılan analizler vergi indirimlerinin gümrük vergilerinin yükünü hafifletmede yetersiz kalacağını gösteriyor. Vergi Vakfı’nın (Tax Foundation) yeni raporuna göre, ortalama bir Amerikalı hane halkı 2025’te 1.000 dolar gümrük vergisi öderken, bu rakamın bu yıl 1.300 dolara yükselmesi bekleniyor. Bu durum, vergi indirimlerinden elde edilebilecek faydaları ortadan kaldırıyor.
Vergi İndirimleri ve Gümrük Vergileri Arasındaki Denge
Vergi Vakfı, Trump’ın vergi kesintilerinin bireysel vergi yükünü 129 milyar dolar azaltacağını ve bu miktarın 100 milyar dolarının vergi iadesi olarak geri dönebileceğini tahmin etmişti. Ancak, 2025 ile 2034 yılları arasında 1,9 trilyon dolar gümrük vergisi toplanırken, vergi kesintileri nedeniyle 4,1 trilyon dolarlık gelir kaybı yaşanması bekleniyor. Bu durum, vergi yasasının potansiyelini hem vergi mükelleflerine rahatlama sağlamak hem de ekonomiyi büyütmek açısından olumsuz etkiliyor.
Gümrüklerin Ekonomik Yükü Kimin Üzerine Biniyor?
Kiel Enstitüsü’nün (Kiel Institute for the World Economy) araştırmasına göre, gümrük vergilerinin yükünün %96’sı ABD’deki ithalatçılar ve tüketiciler tarafından karşılanıyor. Vergi Vakfı Başkan Yardımcısı Erica York, ithalatçıların maliyetin bir kısmını karşıladığını belirtse de, gümrük vergisi yükünün daha düşük gelir artışı yoluyla hissedildiğini ifade ediyor. York, işletmelerin gelecekte gümrük maliyetlerini karşılamada veya tüketicilere devretmede farklı seçimler yapabileceğini, ancak genel uzun vadeli etkinin vergi sonrası gelirde düşüş olacağını öngörüyor.
Vergi İndirimlerinin Eşitsiz Dağılımı
Trump yönetimi, “One Big, Beautiful Bill Act”ı (OBBBA) Amerikan tarihinin en büyük vergi indirimi olarak nitelendirse de, bu indirimin etkileri vaat edildiği kadar geniş bir kitle tarafından hissedilmeyecek. Özellikle düzenli W-2 geliri olanlar için vergi indirimi sınırlı kalacak. OBBBA, eyalet ve yerel vergi kesintisi için olan üst sınırı 10.000 dolardan 40.000 dolara çıkarırken, Wall Street Journal’ın haberine göre, gelir vergisi ödemeyenlerin çoğunluğu olan en düşük gelirli %20’lik dilimden pek az kişi bundan faydalanacak.
Gelir Dağılımındaki Farklılıklar
Cato Enstitüsü’nün yaptığı bir araştırmaya göre, en yüksek gelirli kesim, vergi indirimlerinden en fazla faydayı sağlıyor. The Budget Lab at Yale University’nin verilerine göre, en düşük gelirli hanelerin geliri %7 azalırken, en yüksek gelirli hanelerin geliri %1,5 artacak. Bu durum, gelir dağılımındaki eşitsizliği daha da derinleştirebilir.
Gelecek İçin Beklentiler ve Yasal Süreçler
Erica York, Amerikan halkının belirsiz bir ekonomi karşısında yorgun düştüğünü ve vergi kesintileri ile gümrük vergileri arasındaki dengeyi bozabileceğini belirtiyor. Yüksek Mahkeme’nin Trump’ın Uluslararası Ekonomik Güç Yasası kapsamında kullandığı acil yetkilerin anayasal olup olmadığına ilişkin kararını ertelemesi bekleniyor. Mahkemenin, Trump yönetimini toplanan tüm gelirleri iade etmeye yönlendirmesi durumunda bile, ithalatçılara geri ödeme yapılması bekleniyor. Temsilciler Meclisi, Kanada’ya uygulanan gümrükleri kaldırmak ve Trump’ın gümrük uygulamak için ilan ettiği ulusal acil durumu sona erdirmek için sembolik bir oylama yaptı. Ancak, bu yasanın yürürlüğe girmesi pek olası görünmüyor.
Mahkeme, Trump’ın acil yetkilerini kullanma biçimini anayasal bulmazsa, yönetimin gümrük uygulamak için daha sınırlı seçenekleri olacak. Ancak, bir ithalatın ulusal güvenlik tehdidi olarak kabul edilmesi veya bir ülkenin ticaret uygulamalarının ABD işletmelerine zarar verdiği tespit edilmesi durumunda, yönetimin daha fazla gümrük uygulayabilmesi mümkün. Erica York, uzun vadeli rahatlamanın şu anda masada olmadığını, bunun yerine kısa vadeli bir rahatlamadan sonra daha fazla gümrüğe doğru bir yönelme olacağını belirtiyor.
- Kaynak: Fortune

