Asya Borsaları İran Savaşı Endişesiyle Sert Düşüşe Geçti, KOSPI En Çok Etkilendi
İran’a Yönelik Operasyonlar Asya Borsalarında Panik Yarattı
ABD Başkanı Donald Trump’ın geçen hafta başlattığı İran’a yönelik geniş çaplı saldırılar, Orta Doğu’da yaşanan çatışma endişesi ve enerji piyasalarındaki olası şoklarla birlikte Asya borsalarını derinden etkiliyor. Yatırımcıların kaygılarını yansıtan piyasalarda sert düşüşler yaşanıyor.
Borsalardaki Düşüşün Boyutu
Pazartesi günü yaşanan düşüş, bölgedeki endekslerde belirgin bir şekilde görüldü. Japonya’nın Nikkei 225 endeksi yaklaşık %5.2 azalırken, Güney Kore’nin KOSPI endeksi %6.2 oranında geriledi. Vietnam’ın VN-Index ise yaklaşık %5.7 düşüş kaydetti. Hong Kong’un Hang Seng endeksi %1.8, Hindistan’ın NIFTY 50 ise sabah işlemleri sırasında %2.5 oranında azalış gösterdi.
Savaşın Başlangıcından İtibaren Yaşanan Kayıplar
Pazartesi günkü düşüş, Trump’ın İran saldırıları sonrası yaşanan keskin gerilemeye ekleniyor. KOSPI endeksi, savaşın başlangıcından bu yana %16’nın üzerinde değer kaybetti. Japonya’nın Nikkei 225 ve Avustralya’nın ASX 200 endeksleri ise aynı dönemde sırasıyla yaklaşık %10 ve %6 oranında düşüş gösterdi.
Enerji Bağımlılığı ve Fiyat Artışları
Birçok Asya ülkesi, Körfez bölgesinden yapılan petrol ihracatına bağımlı durumda. İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatmasıyla birlikte bu ihracat önemli ölçüde yavaşladı. Güney Kore, ham petrol ihtiyacının yaklaşık %70’ini Orta Doğu’dan karşılarken, Japonya bu oranın %90’a yakın olduğu belirtiliyor. WTI Brent petrolünün varil fiyatı Pazartesi sabahı kısa bir süreliğine 115 doların üzerine çıktı.
Teknoloji Hisselerindeki Düşüş ve Çin’in Durumu
Enerji şokunun etkisiyle, Asya’daki yapay zeka (AI) odaklı ve teknoloji ağırlıklı büyüme hisselerinde görülen yükseliş tersine döndü. Güney Koreli çip üreticileri Samsung Electronics ve SK Hynix, bellek yongası taleplerindeki artışla birlikte önemli değer kazanımları yaşamıştı. Bu iki şirket bir dönemde Alibaba ve Tencent’in toplam değerini aşmıştı. Ancak ABD’nin saldırıları başlamasından sonra her iki şirketin de hisseleri yaklaşık %20 oranında düşüş gösterdi.
Çin’in Enerji Politikaları
Çin, uzun vadeli enerji planlaması ve büyük miktarda petrol stoğu sayesinde diğer ülkelere kıyasla daha az dalgalanma yaşıyor. CSI 300 endeksi, savaşın başlangıcından bu yana sadece %2.3 oranında düşüş gösterdi. BNP Paribas analisti William Bratton’ın 9 Mart tarihli raporunda belirtildiği gibi, mevcut Orta Doğu durumu devam ederse Çin, Kuzeydoğu Asya piyasalarından kaynaklanan bir rotasyonun potansiyel faydasını sağlayabilir.
ABD Piyasalarının Tepkisi ve Uzman Görüşleri
ABD borsası da göreceli olarak istikrarlı bir seyir izliyor. S&P 500 endeksi son hafta içinde sadece %2 oranında düşüş gösterdi. ABD’nin önemli petrol üreticisi olması, ülkenin Orta Doğu’dan gelen petrol arzındaki azalmanın etkilerini hafifletti. Ancak ABD yatırımcıları da İran savaşının ekonomik sonuçlarının tam olarak ne olacağını henüz tam olarak anlamış olmayabilirler. S&P 500 vadeli işlemleri, saat 2:00’de (Doğu saati) yaklaşık %1.5 düşüş gösterdi.
Uzmanların Değerlendirmesi ve Gelecek Beklentileri
Goldman Sachs analistleri, KOSPI endeksinin Nisan 2025’ten bu yana yaşanan %176’lık olağanüstü artışın bağlamında düşüşün değerlendirilmesi gerektiğini belirtiyor. Şirketin analistleri, 6 Mart tarihli bir raporda, “Bu geri çekilmenin, konsolidasyon dönemini takip eden yeni yüksek seviyelere dönüşle sonuçlanacak bir düzeltme olduğuna inanıyoruz” ifadelerini kullandı.
Sürdürülebilir Çözümler ve Gelecek Perspektifi
Diğer analistler de piyasaların İran saldırılarından uzun vadede toparlanacağını düşünüyor. Bank of Singapore’un OCBC bünyesinde bulunan baş yatırım stratejisti Eli Lee, “Beklenen ani riskten kaçış piyasa tepkisi yaşandı. Ancak petrol şoku olmadığı sürece, tarihsel verilere göre jeopolitik olayların genellikle hisse senedi fiyatlarını uzun vadede olumsuz etkilemediğini gösteriyor” şeklinde bir açıklama yaptı.
- Kaynak: Çeşitli finans haber kaynakları
