Avrupa Birliği’nde Yaz-Kış Saati Tartışması Yeniden Alevlendi

Avrupa’da Saat Değişiminin Sonu Mu?

Avrupa Birliği (AB) ülkelerinde yaz ve kış saati uygulamasının kaldırılması tartışmaları yeniden gündeme geldi. 2026 yılının, saat değişimlerinin yapılacağı son yıl olup olmadığı sorusu, Avrupa kamuoyunda farklı görüşlere yol açıyor.

Türkiye Örneği Dikkat Çekiyor

Türkiye’nin 2016 yılında uygulamaya koyduğu tek saat sistemi (GMT+3), AB’deki tartışmalarda sıkça referans gösteriliyor. Türkiye örneği, kalıcı yaz saatinin olası etkileri konusunda somut bir fikir vermesi açısından önemli görülüyor.

Tartışmanın Kökeni ve Kamuoyu Desteği

AB’de yaz-kış saati uygulamasının kaldırılması fikri ilk kez 2018 yılında gündeme gelmişti. Avrupa Komisyonu’nun yaptığı kamuoyu yoklamasında, seçmenlerin yaklaşık %84’ü saat değişimlerinin kaldırılmasını desteklemişti. Bu durum, Komisyon’un 2021’de uygulamanın sona erdirilmesi önerisini sunmasına ve Avrupa Parlamentosu’nun da bu yönde oy kullanmasına neden olmuştu.

Siyasi Uzlaşmazlıklar Süreci Zorlaştırıyor

Ancak kararın yürürlüğe girmesi için üye ülkelerin bir anlaşmaya varması gerekiyor. Bu durum, siyasi uzlaşmazlıkların yaşanmasına ve sürecin uzamasına yol açtı. Tartışmanın temelinde, tek saate geçildiğinde hangi saatin kalıcı olacağı sorusu yatıyor. Kuzey ve Orta Avrupa ülkeleri genellikle kış saatinin devam etmesini isterken, Güney Avrupa ülkelerinin önemli bir bölümü yaz saatinin kalıcı olmasını savunuyor.

Avrupa’daki Durum ve Beklentiler

İrlandalı AP üyesi Seán Kelly, saat değişimlerinin kaldırılmasının milyonlarca insan için hayatı kolaylaştıracağını belirtirken, Finlandiyalı siyasetçi Anna-Maja Henriksson uygulamayı “sinir bozucu” olarak nitelendirerek Avrupa Komisyonu’nu harekete geçmeye çağırdı. İspanya Başbakanı Pedro Sánchez ise mevcut sistemin enerji tasarrufuna katkısının sınırlı olduğunu ve sağlık üzerinde olumsuz etkiler yarattığını vurguladı.

Bilim İnsanları ve Sivil Toplumun Gözlemleri

Bilim insanları ve sivil toplum kuruluşları da yaz-kış saati değişiminin biyolojik ritimler üzerindeki olumsuz etkileri nedeniyle kaldırılmasını destekliyor. 200’den fazla kurum, uygulamayı “modası geçmiş” olarak nitelendirerek 2026 yılına kadar sona erdirilmesini talep etti.

Ekonomik ve Sosyal Etkiler

Sabit yaz saatinin akşam saatlerinde gün ışığından daha fazla yararlanmayı sağladığı, bu durumun özellikle ticaret ve sosyal yaşam açısından olumlu olduğu belirtiliyor. Türkiye’de uygulamanın kalıcı hâle getirilmesiyle elektrik tüketiminde tasarruf sağlanmış olması da AB’deki tartışmalara katkıda bulunuyor.

Son Durum ve Gelecek Adımlar

AB Konseyi, ulaşım ve ticaretin olumsuz etkilenmemesi için ortak bir karar alınmasının önemini vurguluyor. Avrupa Parlamentosu üyeleri ve uzman grupları, saat değişiminin bu yıl kaldırılması için yol haritası hazırlanmasını talep ediyor. Tartışmaların devam ettiği süreçte Türkiye’nin deneyimi, AB’deki karar vericiler için önemli bir referans noktası olmaya devam edecek.

• Alıntı: “Uygulamanın sona erdirilmesinin milyonlarca insan için hayatı basitleştireceğini söyledi.” – Seán Kelly

Haberin Diğer Kareleri