Chicago’da Yapay Zeka Eğitimi Eşitsizliği Eğitim Açığını Derinleştiriyor
Eğitimde Yapay Zeka: Zenginler İçin mi?
Chicago Kamu Okulları (CPS), 316.000 öğrenciye 630 farklı okulda hizmet veren geniş ve karmaşık bir sistemdir. Bu okulların birçoğu Amerika Birleşik Devletleri’ndeki en iyiler arasında yer alırken, diğerleri ise kronik olarak yetersiz performans gösteren, ekonomik olarak dezavantajlı ailelerden gelen yüksek öğrenci oranlarına sahip okullardır. Yapay zeka (YZ), sosyoekonomik ve ırksal eşitsizlikleri gidermede önemli bir rol oynayabilirken, YZ programlama becerileri ülkenin zengin bölgelerindeki okullarda daha hızlı ilerlemektedir.
Teknolojik Farklılıklar: Lincoln Park ve Raby Yüksek Okulları Örneği
Chicago’daki bir hayır kurumu için öğrenci destek hizmetleri değerlendirmecisi olarak görev yapan bir yazar, okulları ziyaret ettiğinde, okulun teknolojik kaynaklarına hızlı bir göz atmanın, öğrencilerin ihtiyaçlarını karşılama yeteneğinin güvenilir bir göstergesi olduğunu belirtmiştir. Lincoln Park Yüksek Okulu’nun (nüfusun %75’i beyaz) zengin Kuzey Yakası’ndaki modern ve kapsamlı teknoloji altyapısı ile, ekonomik olarak zor durumda olan Doğu Garfield Park’taki Raby Yüksek Okulu’nun (%83’ü Siyahi) mütevazı teknoloji kaynakları arasındaki fark belirgindi. Lincoln Park Yüksek Okulu, bilgisayar bilimleri dersleri ve akademik yetenekli öğrenciler için Uluslararası Baccalaureate programına sahipken, Raby Yüksek Okulu’nun 2013’te eski Chicago Belediye Başkanı Rahm Emanuel tarafından planlanan yüksek teknoloji STEM okulu olma hedefi tam olarak gerçekleşmemiştir.
Eşitsizliğin Kökenleri: Segregasyon ve Yatırım Eksikliği
Sosyal bilimciler, bu eşitsizliğin segregasyon ve topluluk yatırımı eksikliği gibi faktörlerden kaynaklandığını belirtmektedir. Ayrıca, yetersiz ücret, destek ve eğitim alanında çalışan öğretmenlerin de bu duruma katkıda bulunduğu vurgulanmaktadır. Bu durum sadece şehirlerde değil, uzun zamandır teknolojik olarak en kopuk olan kırsal bölgelerde de geçerlidir.
Yapay Zeka Eğitim Piyasasının Büyüklüğü
Yapay zeka eğitim piyasası şu anda küresel olarak yaklaşık 7,1 milyar dolarlık bir değere sahipken, 2034 yılına kadar 112,3 milyar dolara ulaşması beklenmektedir. Bu durum, düşük gelirli ailelerden gelen öğrencilerin, zengin ailelerin çocukları gibi YZ araçlarını kullanarak fikir üretme, araştırma yapma, ödevleri düzenleme ve başarılı olma fırsatını kaçırma riski taşıdığını göstermektedir. Yapay zeka becerilerindeki eşitsizlik, ırksal azınlık öğrencileri üzerinde daha büyük bir etki yaratabilir.
Öğretmenlerin Yapay Zeka Eğitimi Eksikliği
2024 yılında RAND tarafından yapılan bir değerlendirmeye göre, çoğunlukla beyaz öğrencilere sahip okullardaki öğretmenlerin yaklaşık %35’i YZ eğitimi almışken, çoğunlukla azınlık öğrencilere sahip okullardaki öğretmenlerin yaklaşık %61’i YZ eğitimi almamıştır. Bu durum, beyaz okulların YZ’ye yatırım yapmaya devam etmesiyle eşitsizliğin daha da derinleşmesine neden olabilir. Bu durum, beyaz öğrencilere hem en son YZ teknolojilerine öncelik tanınmasını hem de gelecekteki ekonomiyi şekillendirecek beceriler konusunda avantaj sağlamaktadır.
Yapay Zeka Kullanımına Yönelik Eleştiriler
Bazı uzmanlar, özellikle küçük yaştaki çocukların YZ ile etkileşimini artırmanın olumsuz sonuçları olabileceğini savunmaktadır. Bu eleştiriler, YZ’ye aşırı maruz kalmanın bilişsel yüklenmeye ve bağımlılığa yol açabileceği, bunun da öğrencilerin problem çözme becerilerini zayıflatabileceği yönündedir. Ayrıca, YZ sohbet botları aracılığıyla öğrencilerin bilinçaltında önyargıları özümsedikleri endişesi de bulunmaktadır. Ancak, birçok eğitimci ve uzman, YZ’nin öğrencilere sağlayabileceği faydaların olumsuzlukları aştığına inanmaktadır.
Yapay Zeka Becerileri: Okuryazarlık ve Yetkinlik
Yapay zeka becerileri genel olarak iki ana kategoriye ayrılabilir: YZ okuryazarlığı ve YZ yetkinliği. YZ okuryazarlığı, YZ’nin amacı, işlevleri ve etiği hakkındaki bilgiyi ifade ederken, YZ yetkinliği, YZ sohbet botlarını kullanarak bilgi toplama ve sentezleme veya bir elektronik tabloyu analiz etme gibi teknik becerilerin geliştirilmesini içerir.
Gelecekteki Kariyerler ve Yapay Zeka
Mühendislik, finans, hukuk ve sağlık gibi alanlarda gençlerin başvuracağı orta ve üst gelirli birçok iş, YZ tabanlı platformları kullanabilen, oluşturabilen veya bakımını yapabilen adayları önceliklendirecektir. Düşük gelirli öğrencilerin, özellikle Siyahi ve Latin kökenli öğrencilerin, zaten dijital beceriler konusunda dezavantajlı oldukları ve bunun da bilgisayar ve internet erişimindeki eksikliklerle ilişkili olduğu belirtilmiştir.
- Chicago Kamu Okulları’nda YZ eğitimi konusunda eşitsizlikler devam ediyor.
- Bu durum, düşük gelirli ve azınlık öğrencilerin eğitimde geride kalmasına neden olabilir.
- YZ okuryazarlığı ve yetkinliği, öğrencilerin gelecekteki kariyerleri için kritik öneme sahip.
- Eğitimde YZ’nin adil bir şekilde dağıtılması için çaba gösterilmesi gerekiyor.

