Hava Kirliliği Üreme Sağlığını Tehdit Ediyor: Uzman Uyarısı
İstanbul, 14 Ocak 2026 – Kadın Hastalıkları ve Tüp Bebek Uzmanı Doç. Dr. Işık Kaban, hava kirliliğinin üreme sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerini vurguladı. Özellikle kadınların yumurtalık rezervi ve erkeklerin sperm kalitesi gibi kritik faktörlerin kirlilikten etkilendiğini belirtti.
Hava Kirliliğinin Kadın Üreme Sağlığına Etkileri
Doç. Dr. Kaban, son yıllarda yapılan bilimsel çalışmaların, uzun süreli hava kirliliğine maruz kalmanın çocuk sahibi olma şansını azalttığını gösterdiğini ifade etti. Yumurtalık rezervini değerlendirmede kullanılan Anti-Müllerian Hormon (AMH) düzeyinin, hava kirliliğinin yoğun olduğu bölgelerde yaşayan kadınlarda daha düşük seviyelerde gözlemlendiğini söyledi.
“Araştırmalar, hava kirliliğinin yoğun olduğu ve trafiğin fazla olduğu bölgelerde yaşayan kadınlarda AMH düzeylerinin daha düşük olabildiğini göstermektedir. Bu durum, hava kirliliğinin yumurtalıklar üzerinde olumsuz bir etki yaratabileceğini düşündürmektedir. Kirli havaya uzun süre maruz kalmanın, yumurtalıkların biyolojik yaşlanma sürecini hızlandırabileceği öne sürülmektedir,” şeklinde konuştu.
Erkeklerde Sperm Kalitesi ve Hava Kirliliği İlişkisi
Kaban, erkek üreme sisteminin de çevresel faktörlere karşı hassas olduğunu belirtti. Havadaki partiküllerin vücuda girerek sperm üretimi ve kalitesini olumsuz etkileyebileceğini vurguladı.
“Bilimsel çalışmalarda, hava kirliliğinin yoğun olduğu bölgelerde yaşayan erkeklerde sperm sayısında azalma, sperm hareketliliğinde bozulma ve sperm DNA hasarında artış bildirilmiştir. Bu değişiklikler, gebelik şansını ve sağlıklı embriyo gelişimini olumsuz etkileyebilir,” dedi.
Gebelikler ve Bebek Sağlığı Üzerindeki Riskler
Kaban, hava kirliliğinin gebelik süreci ve bebek sağlığı üzerindeki riskleri hakkında da bilgi verdi.
“Hava kirliliğinin etkileri yalnızca gebelik oluşana kadar değil, gebelik süreci boyunca da devam edebilir. Kirli havaya maruz kalmak, bazı olumsuz gebelik sonuçlarının görülme riskini artırabilmektedir. Bu nedenle gebelik döneminde olduğu kadar, gebelik öncesinde de temiz hava solumak anne ve bebek sağlığı açısından önemlidir,” şeklinde uyardı.
Alınabilecek Önlemler ve Öneriler
Kaban, bireysel olarak hava kirliliğini tamamen ortadan kaldırmanın mümkün olmadığını ancak maruziyeti azaltmak için önlemler alınabileceğini belirtti.
- Sigara ve pasif dumandan uzak durmak
- Yoğun trafikli alanlarda uzun süre bulunmamak
- Yaşam alanlarında hava kalitesine dikkat etmek
- Sağlıklı yaşam alışkanlıkları edinmek
Kaban, gebelik elde edilemeyen durumlarda yardımcı üreme tedavilerinin önemli bir seçenek olduğunu ve temiz havanın gelecek nesillerin sağlığı için kritik bir öneme sahip olduğunu sözlerine ekledi.
