İran’da Çatışma Sürüyor: Liderler Arasında Yorum Birliği Olmadı

Tehran’da Yakıt Deposu Saldırısı ve Artan Gerilim

Tahran’da, Cumartesi günü yaşanan patlamalarla İran ile İsrail arasındaki savaş şiddetini artırdı. Yağmur depolama tesisinden yükselen alevler, bölgedeki gerilimi tırmandırırken, İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, “savaşın yeni aşaması için sürprizlerimiz olacak” mesajını verdi.

İsrail ordusu, Tahran’daki yakıt depolama tesislerine yönelik saldırıyı üstlendi. Associated Press’in (AP) görüntüleri, gece gökyüzünün alevlerle aydınlandığını gösterdi. Bu, savaşta bir sivil sanayi tesisinin hedef alınması olarak kayıtlara geçti. Devlet medyası, tesise yönelik saldırının ABD ve “Siyonist rejim” tarafından gerçekleştirildiğini belirtti.

İran’dan Çelişkili Açıklamalar: Diplomasi Çağrıları ve Savaş Vurgusu

Gün içinde İran Cumhurbaşkanı Masoud Pezeshkian, komşu ülkelere yönelik saldırılardan dolayı özür dilerken, aynı zamanda ülkesinin füzeleri ve insansız hava araçlarıyla Körfez Arab ülkelerine yönelmesi ve savaş stratejisinin değişmeyeceği yönünde açıklamalar yapıldı. Bu durum, savaşı tırmandırma yanlısı ve diplomatik çözüm arayan politikacılar arasında bir ayrışmaya işaret ediyor.

Çelişkili ifadeler, merhum Üst Dini Lider Ayatullah Ali Hamaney’nin ölümüyle birlikte İran liderliğini üstlenen üç kişilik liderlik konseyinin üyelerinden gelen açıklamalarla ortaya çıktı. Pezeshkian, ABD Başkanı Donald Trump’ın “İran’ın koşulsuz olarak teslim olması” yönündeki çağrısını reddetti ve “Bu onların mezarlarına kadar taşıyacakları bir hayaldir.” şeklinde yanıt verdi.

Trump ise İran’a yönelik sert yaptırımların devam edeceğini ve daha fazla bölge ile insan grubunun hedef alınabileceği uyarısında bulundu. Çatışma, küresel piyasaları olumsuz etkilerken, İran liderliğini de yüzlerce İsrail ve Amerikan hava saldırısıyla zayıflattı.

Liderlik Konseyi İçindeki Ayrılıklar ve Revolutionary Guard’ın Rolü

Pezeshkian’ın aceleyle kaydedildiği görünen mesajı, teokratik liderliğin paramiliter Devrim Muhafızları (Revolutionary Guard) üzerindeki sınırlı yetkisini vurguladı. Devrim Muhafızları, İsrail ve diğer ülkelere yönelik yüzlerce balistik füze hedefi kontrol ediyor ve doğrudan Hamaney’e bağlı görünüyor.

Pezeshkian’ın açıklaması, liderlik konseyinin silahlı kuvvetlerle temas kurduğunu ve bundan sonra ülkeler tarafından saldırıya uğramadıkça komşu ülkelere saldırmayacaklarını veya onlara füze fırlatmayacaklarını belirtti. “Bu sorunu diplomasi yoluyla çözmeliyiz.” ifadesini kullandı.

Savaş Stratejisi Hakkında Sert Uyarılar

Ancak liderlik konseyinin diğer bir üyesi, yargı başı Gholam Hossein Mohseni-Ejei, savaş stratejisinin değişmeyeceğini savundu. X platformunda yaptığı paylaşımda, “Bazı ülkelerin coğrafyası — hem açıkça hem de gizlice — düşmanın elindedir ve bu noktalar ülkemize yönelik saldırılarda kullanılıyor. Bu hedeflere karşı yoğun saldırılar devam edecek.” dedi.

İran Parlamentosu Başkanı ve eski Devrim Muhafızları generali Mohammad Bagher Ghalibaf da X platformunda, “Bölgedeki ABD üslerinin varlığı sürdükçe ülkeler barışı tadamaz” şeklinde bir açıklama yaptı. Savunma politikalarının merhum Üst Dini Lider’in rehberliğine uygun olduğunu belirtti.

ABD’den Açıklamalar ve Kürtlerin Rolü

İran’ın Birleşmiş Milletler (BM) misyonu ise, kanıt sunmadan, askeri olmayan hedeflere yönelik saldırıların ABD’nin elektronik savunma sistemleri tarafından engellenmesi sonucu meydana gelmiş olabileceğini öne sürdü.

Cumartesi günü geç saatlerde üst düzey İran güvenlik yetkilisi Ali Larijani, devlet medyası aracılığıyla yaptığı açıklamada, “Liderlerimiz bu konuda birleşmiştir ve birbirleriyle anlaşmazlıkları yoktur.” dedi. Ayrıca liderlik konseyinin, yeni Üst Dini Lider’i seçmek için Uzmanlar Meclisi’ni toplama talebiyle ilgili düzenlemelerin yapılması talimatı verdiğini ancak bunun ne zaman gerçekleşeceğini belirtmedi.

Trump, Kürt savaşçıların İran hükümetini devirme çabalarına katılmalarını engellediğini söyledi. “Savaş yeterince karmaşık; Kürtleri de dahil etmek gereksiz.” dedi.

Tahran’da Yaşam ve ABD’nin Gelecek Planları

Batı Tahran’daki bir üniversite öğrencisi, güvenlik endişeleri nedeniyle isminin açıklanmasını istemeyerek, “Tahran şiddetli bombalamaya maruz kalıyor ve askeri veya hükümet hedeflerinden uzak yaşayanlar bile korku içinde yaşıyor.” dedi.

İsrail daha önce Cumartesi günü, militan gruplara silah ve para aktarmak için kullanılan Tahran havaalanına saldırdığını duyurmuştu. ABD ve İsrail, İran’ın askeri yeteneklerini, liderliğini ve nükleer programını hedef alıyor.

• Kaynak: Associated Press