James Webb, Kavurucu Ötegezegenin Atmosfer Kaybını Görüntüledi
James Webb Uzay Teleskobu, WASP-121b’nin Atmosfer Kaybını Detaylı Görüntüledi
Uzay haberleri dünyasında heyecan yaratan bir keşif gerçekleşti. James Webb Uzay Teleskobu (JWST), sıcak Jüpiter sınıfına dahil olan WASP-121b adlı ötegezegenin atmosferini uzaya sızdırdığını ve arkasında devasa helyum kuyrukları bıraktığını tespit etti. Bu çalışma, bir gezegenin yörüngesi boyunca kaydedilen en kapsamlı atmosfer kaybı gözlemi olarak tarihe geçti.
WASP-121b: Aşırı Sıcak ve Hızlı Yörüngeli Bir Gezegen
WASP-121b, yıldızına olağanüstü yakın bir yörüngede dönüyor. Bu yakınlık, gezegenin sadece 30 saatte bir yörünge tamamlamasına neden oluyor. Yıldızdan gelen yoğun radyasyon, gezegenin atmosferini binlerce dereceye kadar ısıtıyor. Bu aşırı sıcaklık, hidrojen ve helyum gibi hafif elementlerin gezegenin kütleçekiminden kurtularak uzaya kaçmasına yol açıyor.
Devasa Helyum Kuyrukları: Bilim İnsanlarını Şaşırttı
James Webb’in hassas enstrümanları, gezegenin etrafında sadece bir kuyruk değil, yörüngesinin yarısından fazlasını (%60) kaplayan iki ayrı devasa helyum akıntısı olduğunu ortaya çıkardı. Bu akıntılardan biri, yıldız rüzgarları ve radyasyon basıncıyla gezegenin arkasına doğru itiliyor. Diğer akıntı ise, yıldızın güçlü kütleçekimi tarafından gezegenin önüne doğru çekiliyor. Bu yapılar, gezegenin çapının 100 katından fazla bir mesafeye kadar uzanıyor.
Araştırmanın başyazarı Romain Allart, “Helyum sızıntısının bu kadar uzun süre devam ettiğini görmek bizi inanılmaz derecede şaşırttı” şeklinde bir ifade kullanarak keşfin beklenmedik boyutlarını vurguladı.
Mevcut Modellerin Yetersizliği ve Yeni Simülasyonlara İhtiyaç
Cenevre Üniversitesi’nde geliştirilen sayısal modeller, daha basit kuyruklu yapıları açıklayabilse de, WASP-121b etrafındaki karmaşık çift kuyruklu yapıyı tam olarak simüle edemiyor. Bilim insanları, kütleçekimi ve yıldız rüzgarlarının etkileşimini daha iyi anlamak için yeni nesil, üç boyutlu simülasyonlara ihtiyaç duyduklarını belirtiyor.
Keşfin Önemi ve Gezegenlerin Evrimi Hakkında Bilgiler
Bu keşif, ötegezegenlerin zaman içinde nasıl şekillendiğini ve atmosferlerini kaybederek nasıl dönüştüklerini anlamak için önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Gezegenlerin atmosferlerinin kaybı, gezegenlerin oluşumu ve evrimi hakkında daha derinlemesine bilgi edinmemizi sağlayacak.
- Gezegen: WASP-121b
- Teleskop: James Webb Uzay Teleskobu (JWST)
- Gözlem: Atmosfer kaybı ve helyum kuyrukları
- Yörünge Süresi: 30 saat
- Akıntı Uzunluğu: Gezegenin çapının 100 katından fazla
Bu keşif, uzay araştırmalarına yeni bir soluk getirecek ve gelecekteki araştırmalar için önemli bir temel oluşturacak gibi görünüyor.
Haberin Diğer Kareleri
