Kaliforniya’daki Milyarder Vergisi Tartışması, Fransa’nın Tecrübesini Hatırlatıyor
Fransa’nın Zengin Vergisi Deneyimi ve Sonuçları
Kaliforniya, milyarderlere yönelik yeni bir vergi tasarısı ile tartışılıyor. Bu vergi, bir milyar doların üzerinde servete sahip kişilerin servetlerinin %5’ini almayı hedefliyor. Ancak, benzer bir uygulamanın Fransa’daki sonuçları, Kaliforniya’daki tartışmaya yeni bir boyut getiriyor. Fransa’nın deneyimi, zenginlerin ülkeyi terk etmesiyle sonuçlanmış ve beklenen vergi gelirini sağlamamıştı.
Fransa’nın Solidarity Tax on Wealth (ISF) Deneyimi
Fransa, 2018 yılında, uzun süren tartışmaların ardından “Solidarity Tax on Wealth” (ISF) vergisini kaldırmıştı. Bu vergi, 1982’den beri uygulamada olan ve gayrimenkul, hisse senedi ve sanat eserleri gibi varlıkları kapsayan, 1.3 milyon Euro’nun üzerindeki servetlere uygulanan bir progressif vergidi. François Mitterrand tarafından getirilen bu vergi, Jacques Chirac tarafından kısa bir süre kaldırılmış, ancak Mitterrand’ın yeniden göreve gelmesiyle tekrar yürürlüğe girmişti.
Vergi Kaçakçılığı ve Ekonomik Etkileri
2000 ile 2017 yılları arasında yaklaşık 60 bin milyon doların Fransa’yı terk ettiği ve bunun da ülkenin gelir ve katma değer vergisi gelirlerini azalttığı belirtiliyor. Bazı tahminlere göre, bu vergi nedeniyle Fransa’nın 1988 ile 2007 yılları arasındaki GSYH büyümesi ortalama %0.2 oranında olumsuz etkilenmiş. Emmanuel Macron, verginin kaldırılmasını iş dünyası ve istihdam yaratımı için bir fırsat olarak nitelendirmişti.
Macron’un Politikası ve Sonuçları
Vergi kaldırıldıktan sonra, zenginlerin ülkeye geri dönmesi ve yatırım yapması beklenmişti. Ancak, Fransa Stratégie adlı bağımsız bir hükümet danışma kurulu tarafından yapılan bir araştırmaya göre, verginin kaldırılması, en zengin kesimin gelirlerini %27.5 oranında artırırken, ülkenin ortalama gelirinin yalnızca %2.5 artmasına neden oldu. Düşük gelirli çalışanlar ise sosyal güvenlik vergisi oranlarındaki artıştan olumsuz etkilendi.
Kaliforniya’daki Durum ve Beklentiler
Kaliforniya’daki milyarder vergisi tasarısı, benzer bir tartışma yaratırken, Fransa’daki deneyim, verginin olası sonuçları hakkında önemli bir uyarı niteliği taşıyor. Kaliforniya’da verginin geçmesi halinde, elde edilecek gelirin %90’ı Medicaid programına, geri kalanı ise gıda yardımı ve kamu eğitimine ayrılacak. Kaliforniya’daki gelir eşitsizliğinin yüksek olması, seçmenleri bu vergiye karşı ikna etmeyi zorlaştırabilir.
Fransa’daki deneyim, zenginlere yönelik vergi politikalarının dikkatli bir şekilde değerlendirilmesi gerektiğini gösteriyor. Kaliforniya’daki seçmenler, benzer bir uygulamanın olası sonuçlarını göz önünde bulundurarak karar vermelidir.
- 2018: Fransa, Solidarity Tax on Wealth (ISF) vergisini kaldırdı.
- 2000-2017: Yaklaşık 60 bin milyon dolar Fransa’yı terk etti.
- 2020: Fransa Stratégie, vergi kaldırılmasının gelir eşitsizliğini artırdığını tespit etti.
- Güncel: Kaliforniya, milyarderlere yönelik yeni bir vergi tasarısı tartışıyor.

