Nargile İçimi 100 Sigara Dumanına Eşdeğer Sağlık Uzmanı Uyardı
Nargilenin Tehlikesi: Bir Seans 100 Sigaraya Denk Geliyor
Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Dilek Toprak, Yeşilay Haftası nedeniyle yaptığı açıklamada, nikotin bağımlılığının ve sigara/nargile kullanımının etkilerine dikkat çekti. Yapılan araştırmalar, nargilenin özellikle gençler arasında popülerliğini artırdığını gösteriyor. Ancak uzmanlar, nargilenin aslında sigaradan bile daha zararlı olabileceği konusunda uyarıyor.
Nargile İçiminin Riskleri Nelerdir?
Prof. Toprak, nargile dumanının sigara dumanına kıyasla daha fazla ağır metal, katran ve kanserojen madde içerebileceğini belirtti. Ayrıca, nargilenin kömürle yakılması nedeniyle karbonmonoksit gibi toksik gazların da solunma riski taşıdığını vurguladı. “Nargile genellikle 30-60 dakika gibi uzun bir sürede içilir. Bu süre zarfında bir nargile içicisi, sigara içen birinin aldığından çok daha fazla duman solur.” şeklinde konuştu.
Sigara Bağımlılığı ve Tedavi Yöntemleri
Toprak, sigaranın bağımlılık yapıcı maddesinin nikotin olduğunu hatırlatarak, “Nikotin, beyindeki dopamin salınımını tetikleyerek kişide keyif ve ödül hissi yaratır. Bu his, zamanla beynin nikotine karşı tolerans geliştirmesine neden olur.” dedi. Sigara bağımlılığının tedavi edilebilir bir durum olduğunu belirten uzmanlar, davranışsal destek ve ilaç tedavisi kombinasyonunun en yüksek başarı oranını sağladığını ifade etti.
Tedavi Sürecinde Relaps (Nüks) Durumu
Sigara bırakma sürecinde relaps görülebileceğini söyleyen Prof. Toprak, “Bu durum tedavinin başarısız olduğu anlamına gelmez, bağımlılığın kronik doğasının göstergesidir.” şeklinde konuştu. Tedavi sürecinde ilaç tedavisinde Nikotin Replasman Tedavisi (NRT) ve bupropion preparatlarının kullanıldığını belirten uzmanlar, bu yöntemlerle bırakma oranlarının artırılabileceğini vurguladı.
Sigara Bağımlılığını Anlama Kriterleri
Sigara bağımlılığının DSM-5 tanı kriterlerine göre değerlendirildiğini belirten Prof. Toprak, son 12 ay içinde aşağıdaki belirtilerden en az ikisinin bulunmasının nikotin bağımlılığını düşündürdüğünü kaydetti:
- Planlanandan daha fazla veya daha uzun süre sigara içme
- Bırakma girişimlerinin başarısız olması
- Sigara temini ve içimi için aşırı zaman harcama
- Güçlü içme isteği
- İş, okul veya sosyal sorumlulukların aksaması
- Zararlı etkiler bilinmesine rağmen devam etme
- Tolerans gelişimi
- Yoksunluk belirtileri görülmesi
Dünya Sağlık Örgütü’nün Uyarıları
Toprak, Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) tütün kullanımını “tütün salgını” olarak tanımladığını ve bunun şimdiye kadar karşılaşılan en büyük halk sağlığı tehditlerinden biri olduğunu belirtti. WHO’nun tahminlerine göre, dünyadaki çocukların yarısı tütün ürünü dumanına maruz kalıyor.


