Rusya’da Finansal Kriz Uyarısı: Yaz Aylarında Çöküş Riski

Rusya Ekonomisi Alarm Veriyor: Yaz Aylarında Kriz Beklentisi

Rusya’da yetkililer, Devlet Başkanı Vladimir Putin’e, finansal bir krizin yaz aylarında ortaya çıkabileceği konusunda uyarıda bulundu. Washington Post’un haberine göre, Ukrayna’daki savaşı sürdürme maliyeti, Rusya’nın finansal durumunu giderek zorlaştırıyor ve bu durum birkaç ay içinde kritik bir eşiğe ulaşabilir.

Düşen Petrol Gelirleri ve Artan Bütçe Açığı

Rusya’daki yetkililer, petrol gelirlerindeki %50’lik düşüş ve artan bütçe açığına dikkat çekerek, Putin’e endişelerini dile getirdi. Ocak ayında bir önceki yıla göre petrol gelirlerinde yaşanan keskin düşüş, tüketiciye yönelik vergi artışlarına rağmen bütçe açığının daha da genişlemesine neden oldu. Bir Moskova iş insanı, Washington Post’a yaptığı açıklamada, enflasyonun yükselmesiyle birlikte krizin üç ila dört ay içinde ortaya çıkabileceğini, restoranların kapanması ve binlerce çalışanın işten çıkarılması gibi durumların yaşandığını belirtti.

Savaşın Ekonomik Yansımaları

Rusya’nın Ukrayna’yı işgali, ekonomiyi olumsuz etkilemiş ve sıkı bir işgücü piyasası ile yüksek enflasyon, merkez bankasını faiz oranlarını yüksek tutmaya zorlamıştır. Son dönemde yapılan faiz indirimi, tüketim kategorilerindeki düşüşü engellemeyi başaramamıştır. Şirketler üzerindeki baskı, işten çıkarmalara, izinli durumlara ve çalışma saatlerinin kısaltılmasına yol açmıştır. Bu durum, tüketicilerin kredi borçlarını ödemekte zorlanmasına ve finans sektöründe bir çöküş endişesinin artmasına neden olmuştur.

Olası Bankacılık Krizi ve Borç Ödeme Sorunları

Rus bir yetkili, Aralık ayında Washington Post’a yaptığı açıklamada, anonim olarak, bir bankacılık krizinin ve borç ödeme sorunlarının yaşanabileceği konusunda uyarıda bulunmuştur. Haziran ayında ise, Rus Sanayiciler ve Girişimciler Birliği’nin Başkanı, birçok şirketin iflasın eşiğine geldiğini belirtmiştir.

Devlet Destekli Düşünce Kuruluşu Uyarısı

Makroekonomik Analiz ve Kısa Vadeli Tahminler Merkezi, devlet destekli bir Rus düşünce kuruluşu, Aralık ayında, kredi sorunları kötüleşirse ve mevduat sahipleri fonlarını çekmeleri durumunda ülkenin Ekim ayına kadar bir bankacılık krizi yaşayabileceğini bildirmiştir. Dmitry Belousov, düşünce kuruluşunun başkanı, Financial Times’a gönderdiği notta, ekonominin 2023 başından beri ilk kez stagflasyon eşiğine girdiğini yazmıştır.

Yeni Sanctions ve Petrol Fiyatlarındaki Düşüş

Rusya’nın ekonomik sorunları, Avrupa’nın Moskova’nın petrolünü taşımak için kullandığı “gölge filo” tankerlerine yönelik ek yaptırımlar getirmesiyle daha da kötüleşebilir. Bu durum, ABD’nin zaten Rosneft ve Lukoil gibi Rus petrol şirketlerine uyguladığı yaptırımlara eklenmektedir. Batı’nın daha sıkı yaptırım rejimi, Rusya’yı ham petrol ihracatında daha büyük indirimler sunmaya zorlamış, küresel petrol fiyatlarındaki düşüş ise ülkenin en büyük gelir kaynağını olumsuz etkilemiştir.

Askeri Harcamalar ve Kayıplar

Mali görünüm kötüleşmesine rağmen, Moskova hala silahlanmaya ve orduya yeni asker devşirmek için teşvikler sağlamaya büyük miktarda para harcamaktadır. Gelir açığını kapatmak için Rusya, devlet tahvil fonuna başvurmuştur, ancak bu kaynak da tükenmektedir. Rusya, aynı zamanda savaşın başlamasından bu yana yaklaşık 1,2 milyon kişinin öldüğü veya yaralandığı tahmin edilen savaş alanında da ağır kayıplar vermiştir. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, geçtiğimiz ay, sadece Aralık ayında 30.000’den fazla Rus askerinin öldüğünü ve bunun günde ortalama 1.000’e denk geldiğini, ancak bunun karşılığında çok az toprak kazandıklarını belirtmiştir.

Stratejik Kayıplar ve Avrupa’nın Tepkisi

Avrupa yetkilileri, Rusya’nın stratejik olarak kayıp yaşadığını ve Ukrayna’nın AB üyeliğine doğru ilerlediğini, NATO’nun yeni üyelerle büyüdüğünü ve Avrupa’nın savunma harcamalarını önemli ölçüde artırdığını vurgulamıştır. Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb, geçtiğimiz ay Dünya Ekonomik Forumu’nda yaptığı açıklamada, “Rusya’nın daha fazla toprak elde etmek için savaşı sürdürmek istediği yönündeki iddialar saçmalık” diyerek bu iddiaları reddetmiştir. Stubb, “Rusya’nın savaşı sürdürmesinin nedeni, bu savaşın Putin için başarısız olmaması gerektiğidir” şeklinde konuşmuştur.

Putin’in Savaştan Çıkış İmkansızlığı

Rusya, savaşı sona erdirmek için ara sıra görüşmelere başlasa da, Ukrayna’nın enerji altyapısını hedef alan füzeler ve insansız hava araçları ile bombalamaya devam etmektedir. Rus, Ukrayna ve ABD’li yetkililer, Abu Dabi’de iki günlük görüşmelerde önemli bir ilerleme kaydedemeden sona erdirdiler. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelensky, Cumartesi günü yayınlanan açıklamalarda, ABD’nin savaşı Haziran ayına kadar sona erdirmek istediğini ve yeni bir görüşme turu planladığını belirtti. Amerika, iki müzakere heyeti – Ukrayna ve Rusya – arasında ilk kez Amerika Birleşik Devletleri’nde, muhtemelen Miami’de bir araya gelmelerini teklif etti ve bunun için katılımı teyit ettiklerini ifade etti.