Trump’ın Greenland Planına Tepki: Avrupa Ekonomik Karşı Hamle Hazırlığında

Avrupa, Trump‘ın Greenland Politikasına Karşı Ekonomik Silahları Geliştiriyor

ABD Başkanı Donald Trump, Dünya Ekonomik Forumu’nda yaptığı açıklamalarla Greenland’i almak için zor kullanmayacağını belirtmesine rağmen, Danimarka’nın bu bölgeyi satmaması durumunda Avrupa’ya yönelik tarifler uygulamaya devam edeceğini duyurdu. Bu durum, Avrupa liderlerinin tepkisini çekmiş ve Avrupa Birliği’nin (AB) ABD’den bağımsızlığını artırma yönünde adımlar atması yönünde çağrılar yapılmasına neden oldu. Ancak Avrupa’nın, ABD’yi ikna edebilecek ekonomik güce sahip olup olmadığı tartışılıyor. Deutsche Bank, Panmure Liberum, Macquarie ve Pantheon Macroeconomics’ten uzmanların araştırmalarına göre, Avrupa’nın Trump’ı geri adım attırmak için kullanabileceği yedi farklı yöntem bulunuyor.

Avrupa’nın Kullanabileceği Ekonomik Yedi Yöntem

Uzmanlar, Avrupa’nın ABD ekonomisini şu yedi farklı şekilde olumsuz etkileyebileceğini belirtiyor:

• ABD Tahvillerine ve Hisselere Yönelik Yatırımları Azaltmak: Avrupa ülkeleri, 8 trilyon dolarlık ABD tahviline ve hisse senedine sahip. Bu miktar, dünyanın geri kalanıyla karşılaştırıldığında neredeyse iki kat daha fazla. Avrupa, yatırımcıları Avrupa’da sermaye tutmaya teşvik ederek bu yatırımları azaltabilir.
• Önerilen Gümrük Vergilerini Uygulamak: AB, daha önce bir gümrük anlaşması kabul ederek askıya aldığı 100 milyar dolarlık ABD ithalatına gümrük vergisi uygulayabilir.
• Dijital Hizmetler Yasası’nı Kullanmak: AB, ABD merkezli teknoloji şirketlerinin Avrupa’daki faaliyetlerini kısıtlamak için Dijital Hizmetler Yasası’nı daha sıkı bir şekilde uygulayabilir.
• “Avrupa’yı Satın Al” Yasasını Uygulamak: Bu yasa, hükümet harcamalarını Avrupa tedarikçilere yönlendirmeyi amaçlar.
• Zorla Kapatma Aracı’nı (ACI) Kullanmak: ACI, ABD hizmet şirketlerine ve ABD hükümetiyle bağlantılı şirketlere tarife uygulayarak bu şirketlerin Avrupa’da faaliyet göstermesini fiilen engelleyebilir. Bu durum, hizmetler alanında AB’nin ABD ile ticaret fazlasını korumasına yardımcı olabilir.
• AB Ürünlerine İhracat Vergisi Getirmek: Avrupa, yer değiştirmesi zor olan AB ürünlerine ihracat vergisi uygulayabilir. Özellikle çip üretimi ekipmanları ve özel makineler bu kapsamda olabilir. ASML gibi Hollanda merkezli yarı iletken tedarikçilere erişimin kesilmesi, birçok ABD teknoloji şirketi için lojistik sorunlar yaratabilir.
• Greenland’da Faaliyet Gösteren ABD Şirketlerine Karşı Yaptırım Uygulamak:

ABD’nin Ekonomik Zayıflığı: Dış Borçlar

ABD’nin temel zayıflığı, borçlarını ödemek için dış kaynaklara bağımlı olmasıdır. Avrupa, ABD’nin en büyük borç vericisi konumunda bulunuyor. Bu durum, jeopolitik istikrarın bozulması durumunda Avrupa’nın bu rolü oynamaya ne kadar istekli olacağı sorusunu gündeme getiriyor.

Olası Tepkiler ve Riskler

Deutsche Bank uzmanı Klement, bu adımların Trump tarafından kısa vadede bir tırmanışa neden olabileceğini belirtiyor. Ancak, ülkelerin kararlılıkla hareket etmesi durumunda, tırmanma döngüsünün birkaç hafta içinde sona ereceğini ve Trump’ın baskı uygulayamayacağını anladığında geri adım atacağını savunuyor. Macquarie analistleri ise, kapsamlı bir ekonomik yaptırım paketinin ABD’de enflasyonu artırabileceği konusunda uyarıda bulundu.

Sonuç ve Beklentiler

AB’nin ekonomik olarak misilleme yapma kapasitesi bulunuyor ve bu, ABD’nin tehditlerine veya askeri eylemlerine karşı sert bir tepkiyle tırmanma döngüsünü sona erdirebileceği umuduyla bu adımı atabileceği düşünülüyor. Uzmanlar, bu tür ticaretle ilgili önlemlerin enflasyonist etkilere sahip olabileceğini belirtiyor. ACI’nin ABD’yi felç etmeyeceği, ancak yine de zarar verebileceği vurgulanıyor. AB’nin bu yeni aracı kullanması, ABD’ye 295 milyar dolarlık hizmet ihracatına denk gelen, yani yaklaşık 0,9’luk bir GDP kaybına neden olabilir.

Belçika Başbakanı Bart De Wever: “Mutlu bir vasal olmak bir şey. Mutsuz bir köle olmak ise başka bir şey.”

Fransız Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron: “Trump’ın sürekli yeni tarifler biriktirmesi temelde kabul edilemez.”

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen: “AB’nin ABD’den bağımsız hale gelmesi ve bu bağımsızlığı kalıcı hale getirmesi gerekiyor.”