Uber, Robotaxi Filosunu Rivian ile Birlikte Oluşturacak ve 10 Bin Aracı Satın Alacak
Uber, Kendi Robotaxi Filosuna Yeniden Dönüyor
Yol haritasında önemli bir değişiklik yapan Uber, altı yıl aradan sonra kendi robotaxi filosunu oluşturmak için harekete geçti. Şirket, Rivian ile yaptığı anlaşmayla birlikte risklerini sınırlamayı amaçlayan yeni bir strateji izliyor. Daha önce yaşanan fatal kaza ve ağır kayıpların ardından Uber, kendi otonom sürüş birimini satmış ve farklı bir yol izlemişti.
Önceki Strateji ve Yeni Anlaşmalar
Uber daha önce Waymo ve WeRide gibi birçok robotaxi firmasıyla anlaşma yaparak, bu şirketlerin araçlarını kendi uygulamasında entegre etmişti. Tesla ise Uber ile işbirliği yapmak istese de bu mümkün olmamıştı. Şimdi ise Lucid Motors ile 2025 yılında 20 bin araca kadar satın alma ve kullanma anlaşması yapılmıştı. Bu kapsamda, Rivian ile benzer bir anlaşma imzalandı.
Rivian ile Anlaşmanın Detayları
Uber, Rivian’ın henüz üretilmemiş R2 platformu bazlı 10 bin adet tam otonom robotaxi satın almayı planlıyor. Bu sayı, belirli geliştirme ve doğrulama aşamalarının tamamlanması halinde 50 bin araca kadar çıkarılabilecek. Anlaşma kapsamında Uber, Rivian’a 300 milyon dolarlık bir yatırım yaparken, şirketin bazı geliştirme gereksinimlerini karşılaması durumunda ek olarak 950 milyon dolarlık bir yatırım daha yapılması planlanıyor.
Öncelikli İşbirliği ve Gelecek Planları
Rivian, belirli bir süre boyunca tam otonom araçları Uber’in doğrudan rakip ride-hailing firmalarına satmayacak. Uber ise bu yeni filoyu 2028 yılında San Francisco ve Miami’de kullanmayı planlıyor ve 2031 yılına kadar 25 farklı şehirde hizmet vermeyi hedefliyor.
Geliştirme Süreci ve Yatırımın Etkisi
Rivian’ın R2 otonomi platformu, 11 kamera, beş radar ve bir LiDAR sensör sistemi ile iki adet RAP1 çipine sahip olacak şekilde tasarlandı. Ancak bu sistemin geliştirilmesi ve yeni aracın üretimine başlanması henüz tamamlanmadı. SEC başvurularına göre Rivian’ın öngörülen otonomi Ar-Ge artışı nedeniyle 2027 yılında EBITDA karlılığına ulaşamayacağı belirtildi. Bu durum, Uber’in sipariş defterini ve nakit akışını kullanarak bu otonomi hamlesini finanse etmesine yardımcı olabileceği anlamına geliyor.
Uber’in Stratejik Değişikliği
Uber daha önce çeşitli robotaxi şirketleriyle ortaklıklar kurarak otonom sürüş teknolojisine önemli yatırımlar yapmıştı. Austin’de Waymo, Las Vegas’ta Motional ile çalışıyor ve Los Angeles’a Zoox ile genişlemeyi planlıyor. Ayrıca 2027 yılında Nvidia ile de doğrudan işbirliği yapacak. Bu ortaklıklar Uber’in otonom sürüş yarışında yer almasını sağlarken, aynı zamanda marka ve itibar riskini azaltmasına yardımcı oldu.
Geçmiş Deneyimler ve Risk Yönetimi
2018 yılında Uber’in bir otonom test aracı yaya çarpmış ve bu olayda ölüm meydana gelmişti. Bu durum, Uber’in Arizona’daki testlerini askıya almasına ve daha sonra da Aurora Innovation adlı bir otonom kamyon şirketiyle hisse karşılığında satılmasına yol açmıştı. CEO Dara Khosrowshahi uzun yıllardır Uber’in sadece bir pazar yeri olduğunu ve araç sahibi olmadığını vurguladı. Ancak son anlaşmalar, bu stratejide bir değişikliğe işaret ediyor.
Yeni Modelin Etkileri
Uber artık binlerce özel amaçlı aracı belirli şehirlerde sahip olacak ve bu durum, sistemlerin yetersiz kalması veya kazalara neden olması halinde varlık riski (amortisman ve kullanım) ile operasyonel risk gibi yeni sorumlulukları da beraberinde getirecek. Bu yeni düzenlemelerin mevcut ortaklıklar üzerindeki etkileri henüz net değil ve Waymo gibi şirketlerin Uber’i bir rakip olarak görmeye başlayıp başlamayacağı belirsizliğini koruyor.

