Yenidoğanlarda Kritik Kalp Hastalıkları İçin Ulusal Tarama Programı Başlıyor
Sağlık Bakanlığı, bebeklerde erken dönemde tespit edilemeyen ve ciddi sağlık sorunlarına yol açabilen kritik doğuştan kalp hastalıklarının taraması için ulusal bir program başlatıyor. Program, 1 Temmuz’dan itibaren tüm hastanelerde zorunlu hale gelecek.
Programın Amacı ve Kapsamı
Sağlık Bakan Yardımcısı Nurullah Okumuş, Ankara Etlik Şehir Hastanesi’nde düzenlenen tanıtım toplantısında, tarama programlarının koruyucu halk sağlığı hizmetlerinin önemli bir parçası olduğunu belirtti. “Bugünden itibaren bebeklerin erken dönemde semptom vermeyen daha sonra ciddi sıkıntılara hatta ölüme neden olabilen kritik konjenital kalp hastalıklarının taraması için uygulamaya başlayacağız” dedi.
Program kapsamında, yenidoğan bebeklere nabız oksimetre cihazıyla basit ve ağrısız bir tarama testi uygulanacak. Bu test, gebelikte ultrasonla tespit edilemeyen ve doğumdan sonra belirti vermeyen kritik doğumsal kalp hastalıklarını erken dönemde belirlemeyi amaçlıyor.
Mevcut Tarama Programları ve İyileşmeler
Okumuş, Türkiye’nin sağlık sistemindeki gelişmeleri ve elde edilen başarıları vurguladı. Mevcut durumda, yenidoğanlarda topuk kanı tarama programı kapsamında fenilketonüri, hipotiroidi, biyotinidaz eksikliği, kistik fibrozis, konjenital adrenal hiperplazi ve Spinal Musküler Atrofi (SMA) gibi 6 kalıtsal hastalık taranıyor. Ayrıca, gelişimsel kalça çıkığı taraması ile ileride kalça eklemi ve iskelet sisteminde hasarlara yol açabilecek durumların erken tespiti ve yenidoğan işitme ve görme taramaları da yürütülüyor.
Sağlık Bakanlığı’nın son 20 yılda hayata geçirdiği politikalar sayesinde 5 yaş altı çocuk ölüm hızının binde 40’lardan 10,9’lara, bebek ölüm hızının da binde 31,5’ten 8,9’a gerilediği belirtildi. Yenidoğan ölüm hızının ise 2000’li yılların başında binde 17 olan oranının, nitelikli yenidoğan bakım hizmetleri sayesinde 5,6’ya düşürüldüğü aktarıldı.
Tarama Yöntemi ve Uygulama Süreci
Sağlık Bakan Yardımcısı Okumuş, tarama yönteminin bebeğin konforunu bozmayacak şekilde yapıldığını vurguladı. “Bebeğe hiçbir şekilde zarar vermiyoruz, bebeğin konforunu bozmuyoruz. Bebeğin canını yakmıyoruz. Sadece bir nabız oksimetre cihazıyla yapılan bir tarama testi bu. Uygulaması son derece basit sonuçları da oldukça etkileyici” şeklinde konuştu.
Kamu Hastaneleri Genel Müdürü Hakan Usta, projeye başından beri destek verdiklerini ve uygulayıcı olarak görev yapacaklarını ifade etti. Halk Sağlığı Genel Müdürü Muhammed Emin Demirkol ise programın yenidoğan sağlığı açısından önemli bir adım olduğunu belirtti.
Programın Zorunlu Hale Gelmesi
Yeni program, 1 Temmuz itibarıyla ülkemiz genelindeki tüm kamu, özel ve üniversite hastanelerinde zorunlu olacak. Bu sayede, kritik doğuştan kalp hastalıklarının erken tespiti ve tedavi süreçlerinin başlaması hedefleniyor.
Programa Ankara İl Sağlık Müdürü Ali Niyazi Kurtcebe ve Türk Neonatoloji Derneği Başkanı Prof. Dr. Esin Koç da katıldı. İlk uygulama, Sağlık Bakan Yardımcısı Nurullah Okumuş öncülüğünde gerçekleştirildi.
